نظریه حقوق بشر اسلامی ، بایسته ها و چالش ها

by مدیـــــــر 21. فيفرييه 2011 21:13

در میان دانشمندان و عالمان مسلمان رویکرد های مختلفی به پدیده حقوق بشر وجود دارد، در این میان دیدگاه مرسوم از رویکرد معتقد به اجتهاد در فروع دین، مدعی نظریه حقوق بشر اسلامی است و نظریه خود را رقیبی برای نظام بین الملل حقوق بشر می داند. تلاش های عالمان این دیدگاه در سال 1990 منجر به تصویب سندی به نام اعلامیه حقوق بشر اسلامی یا اعلامیه قاهره یا به تعبیر بهتر «اعلامیه قاهره در مورد حقوق بشر در اسلام» گردیده است.

با این حال این نظریه با چالش ها و نقطه ضعف های بنیادینی روبروست که عملاً امکان عرض اندام آن را در حوزه ای خارج از حوزه ی باورمندان به آن مشکل ساخته است. از یک سو دلایل توجیهی آن دلایل درون گروهی است و به جای برهان به جدل می پردازد و از سوی دیگر مفهوم عدالت و عادلانه بودن و به تبع آن حقوق و تکالیف را در منقولات و در یک متن و یک سنت خاص جستجو می کند و از سوی دیگر نیز انسان و نیازمندی های اساسی او را، فارغ از مباحث عقیدتی، به عنوان یک واقعیت عینی، محور بحث قرار نمی دهد. و در نهایت نیز به دلیل عدم پذیرش همگانی نتوانسته است توفیقات چندانی به دست آورد.

برای ایجاد و تحقق یک نظام کارا و موثر در زمینه حقوق بشر، توجیه ها و استدلال هایی مورد پذیرش است که ریشه در هنجار های اخلاق عقلانی داشته باشد. به این معنا که حق های بشری و ارزش های پیرامون آن از نظر عقلی (یعنی عقل انسانی) قابل توجیه باشند و به امور ماوراء الطبیعه ارجاع نشوند. مراد از عقل نیز همین عقل انسانی است که فارغ از تمایلات نفسانی و باورهای مذهبی و ایدئولوژیک و روابط اجتماعی دست به توجیه و خردورزی بزند و «انسان» و ضرورت های حیات او را مد نظر قرار دهد.

همچنین یک نظام حقوق بشری زمانی پایدار و دارای ضمانت اجرای موثر خواهد بود که تکیه اش بر وجدان جمعی و توافق عمومی انسان ها باشد. و اساساً دارای یک نگرش فراگیر یعنی فراتر از نگرش های گروهی و مذهبی، به حیات فردی و اجتماعی باشد.

برای دریافت متن کامل این مقاله به فایل زیر مراجعه نمایید:

  

islamic human rights-pranciples&challenges.pdf (2.13 mb)

 

نظرات

02/25/2011 03:54:44 ق.ظ #

حقوق بشر عزیز سلام
مقاله خوبیه ولی خیلی کوتاهه. اون فایله که فرمودید بهش مراجعه کنم کوش؟ نیست که! با احترامات فائقه

هادی صرامی Iran | پاسخ به این نظر

02/27/2011 08:11:10 ق.ظ #

سلام. به زودی فایل مربوطه را می گذارم

niknameh Iran | پاسخ به این نظر

ارسال نظر

 


  Country flag

biuquote
  • نظر
  • پیش نمایش زنده
Loading



Powered by BlogEngine.NET 1.5.0.7
Theme by Mads Kristensen